Bingöl’de anadilinin ve sözlü kültürün izini süren müzisyen Eylül Nazlıer, yazılı kaynaklarda yer almayan Zazakî kılam, ağıt ve ninnileri belgelemek amacıyla yürüttüğü saha çalışmasının ardından bir albüm yapmayı planlıyor.
Müzisyen Eylül Nazlıer, Bingöl ve ilçelerinde kaybolma riskiyle karşı karşıya olan Zazakî sözlü müzik mirasını korumak amacıyla kapsamlı bir saha araştırması yürütüyor. Köy köy gezerek hafıza taşıyıcısı olan yaşlılarla bir araya gelen Nazlıer, düğün şarkılarından ağıtlara, ninnilerden iş türkülerine kadar sözlü edebiyatın ve müziğin nadide örneklerini kayıt altına alıyor.
Çalışmanın amacının sadece müzikal bir arşiv oluşturmak olmadığını belirten Nazlıer, ezgilerin arkasındaki yaşam hikâyelerini, toplumsal bağlamı ve kültürel hafızayı da belgelemeyi hedefliyor. Yazılı kaynaklarda yer almayan ve yalnızca kuşaktan kuşağa sözlü olarak aktarılan bu ezgilerin, zamana yenik düşme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu vurgulayan Eylül Nazlıer, çalışmasını “kültürel belleğe karşı bir sorumluluk” olarak tanımlıyor.
Nazlıer, yürüttüğü çalışmanın önemini şu sözlerle aktarıyor:
“Bu hafızayı taşıyan kuşak giderek azalıyor. Bu nedenle yapılan her kayıt, aslında kaybolma riski taşıyan bir kültürel mirası koruma çabası anlamına geliyor. Her klamın içinde bir yaşam var; bir düğün, bir göç, bir yas, bir sevinç, bir coğrafya ve bir dil var.”
Saha çalışmasının ardından elde edilen verilerle bir albüm hazırlamayı hedefleyen Eylül Nazlıer, ezgileri sadece geçmişte olduğu gibi tekrar etmek yerine; ruhuna, diline ve hikayesine sadık kalarak çağdaş müzikal üretimlerle buluşturmayı amaçlıyor. Böylece geleneksel hafızanın bugünün dinleyicisiyle yeniden buluşması ve gelecek kuşaklara aktarılması hedefleniyor.
‘Bu çalışmanın parçası olun’
Bingöl’ün ve Zazakî kültürünün zengin sözlü mirasına kalıcı bir katkı sunmak istediğini belirten Eylül Nazlıer, bölge halkına ve kültür savunucularına da bir çağrıda bulundu. Hafızasında kılamları, ninnileri ve ağıtları yaşatan yaşlılara ulaşabilmek adına dayanışma çağrısı yapan Eylül Nazlıer, bu kültürel mirasın geleceğe taşınmasına katkı sunmak isteyen herkesi çalışmanın bir parçası olmaya davet etti.
